Για τέταρτη συνεχόμενη φορά, η ελληνίδα ζωγράφος Μαρίνα Βαμβακά παρουσίασε τα άλογά της στο διεθνές σαλόνι σύγχρονης τέχνης art3f, στην Brussels Expo, ανάμεσα σε καλλιτέχνες από ολόκληρη την Ευρώπη.
Με το χαρακτηριστικό της ιδίωμα – έντονα μπλε, χρυσά φύλλα, γεωμετρικά υπόβαθρα και άλογα που παλμογραφούν μια σχεδόν μυθολογική ενέργεια – η εικαστικός που ζει στις Βρυξέλλες από τις αρχές της δεκαετίας του ’80 επιβάλλει για ακόμη μία φορά μια απολύτως αναγνωρίσιμη «ελληνική» υπογραφή στην καρδιά της διεθνούς σκηνής.
Ανταπόκριση – Βρυξέλλες
Η ζωγράφος και η διαδρομή της
Η Μαρίνα Βαμβακά, καταγόμενη από τη Λάρισα και εγκατεστημένη στις Βρυξέλλες εδώ και περίπου τέσσερις δεκαετίες, έχει παρουσιάσει τη δουλειά της σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, σε γκαλερί, μουσεία, ιδρύματα και δημόσιους χώρους, αλλά και σε θεσμούς όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Έχει επίσης ενεργό ρόλο στον πολιτιστικό βίο των Βρυξελλών, καθώς διετέλεσε η πρώτη μη Βελγίδα δημοτική σύμβουλος στον δήμο Woluwe-Saint-Pierre, όπου για χρόνια πρόβαλε τον σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό.+
Το άλογο ως ιερό σύμβολο
Στο εικαστικό της σύμπαν, το άλογο δεν είναι απλώς θέμα. Είναι μια εσωτερική «εκτροφή» ζωηρών, ταραχώδων, φλογερών ζώων, που γεννιούνται από αγάπη και θαυμασμό για αυτό το «ιερό πλάσμα της φύσης».
Τα άλογά της εμφανίζονται λαμπερά, υπερήφανα, σκεπτικά ή ερωτευμένα, πάντοτε όμως φορτισμένα με δύναμη και σθένος, σαν να ετοιμάζονται να αποτινάξουν τα δεσμά της σύνθεσης και να εισβάλουν στις φαντασιακές περιοχές του νου του θεατή.
Η ζωγράφος τα αντιμετωπίζει ως φορείς ενός καθαρού συμβολισμού: μέσα από σχήματα και χρώματα επιχειρεί να αποτυπώσει τα βάθη της δικής της ψυχής, καλώντας τον θεατή να αναγνωρίσει στα άλογα της μάχης, των αυτοκρατόρων, των αγροτών ή στις ταπεινές φοράδες τους «ακούραστους συνεργάτες» του ανθρώπου.
Τα άλογα της Μαρίνας Βαμβακά ανήκουν σε μια ανώτερη, σχεδόν θεϊκή τάξη. Φέρουν τη λάμψη των χρυσοστόλιστων ίππων των αυτοκρατόρων, των βασιλικών αμαξών και των στρατηγών, αλλά ταυτόχρονα παραπέμπουν στα άλογα της ελληνικής μυθολογίας και της Αποκάλυψης που καλπάζουν στους ουρανούς.
Η δημιουργός μιλά για πινέλα που «λύνουν τα χαλινάρια» αυτών των ζώων, επιτρέποντάς τους να πετάξουν, να κινηθούν ανάμεσα στο θείο και το ανθρώπινο, στην αλήθεια και στο ψέμα, σε εσωτερικές και εξωτερικές σκηνές του νου. Έτσι, η “ιππογραφία” της δεν περιορίζεται σε ένα είδος, αλλά μετατρέπεται σε εικονογραφία μιας πνευματικής αναζήτησης, όπου η εμπιστοσύνη, η φιλία και η υπακοή του ζώου αντικατοπτρίζουν αντίστοιχες ποιότητες στη σχέση του ανθρώπου με τον ίδιο του τον εαυτό.
Οι επιλογές της στο χρώμα δεν είναι αφηρημένες: αντλούν από τις αποχρώσεις της ελληνικής θάλασσας, το μπλε του ουρανού, το ποικιλόχρωμο πράσινο των ελαιόκαμπων και το φαντασιακό τοπίο της κατοικίας των Ολύμπιων θεών.
Η Μ. Βαμβακά μιλά για μια «επιστήμη των χρωματικών διαστημάτων» που λειτουργεί σαν μουσική αρμονία, συνοδεύοντας μια τάση για διαλογισμό και αργό προβληματισμό γύρω από τη διάταξη σχημάτων και αποχρώσεων.
Προσωπικό σύμπαν σε μια διεθνή σκηνή
Στην art3f των Βρυξελλών, που επισκεφθήκαμε, ο «ιππικός στρατός» της Μαρίνας Βαμβακά λειτουργεί σαν πυκνή μεταφορά και ταυτόχρονα σαν γέφυρα ανάμεσα στην ελληνική μνήμη και το διεθνές κοινό της πόλης.
Τα άλογά της, άλλοτε ορμητικά κι άλλοτε στοχαστικά, ριζώνουν σε ένα ιδίωμα όπου η ελληνική μυθολογία, το μεσογειακό φως και η αυστηρή παρατήρηση της μορφής συναντούν την καθαρή χαρά του χρώματος, προτείνοντας μια ζωγραφική που αναγνωρίζεται αμέσως και που … δύσκολα ξεχνιέται.
