Δεν είναι λίγοι οι Έλληνες που μετανάστευσαν στη Γερμανία από το 1960 και μετά, αφού υπεγράφη η Ελληνογερμανική Σύμβαση Εργασίας, για να εργαστούν ως “γκασταρμπάιτερ”. Ανάμεσά τους και η Ελένη Δεληδημητρίου Τσακμάκη, που φιλοξενήθηκε στη “Φωνή της Ελλάδας” χθες Δευτέρα 27 Ιανουαρίου και συγκεκριμένα στην εκπομπή “Κουβέντες μακρινές” και συνομίλησε με τη Νατάσα Βησσαρίωνος για τα χρόνια εκείνα και τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν οι μετανάστες.
Η Ελένη Δεληδημητρίου – Τσακμάκη μεγάλωσε στην Κατερίνη στα χρόνια του παγκοσμίου πολέμου, με τους θετούς γονείς της, τον Θανάση και τη Δημητρία, πρόσφυγες τουρκόφωνοι από τα παράλια της Μικράς Ασίας. Οι βιολογικοί γονείς της ήταν πρόσφυγες και αυτοί από τον Πόντο και το 1942 όταν πέθανε ο πατέρας της, η μητέρα της η Βαρβάρα δεν είχε τη δυνατότητα να τη θρέψει. “Ήμουν 4 χρονών καi πήρα μόνο μια πάνινη κούκλα μαζί μου” είπε και συμπλήρωσε ότι έτσι γεννήθηκε το βιβλίο της “Πάνινη κούκλα” και το ““Ηρωίδες χωρίς ηρώο” που αφηγούνται την ιστορία της οικογενείας της και τη δική της.
Οι οικονομικές δυσκολίες την ανάγκασαν να φύγει μαζί με τον άνδρα της το 1961 για τη Γερμανία στην ηλικία των 22 ετών, παντρεμένη με δύο παιδιά που τα άφησε με τη μάνα της το ένα και με την πεθερά της το άλλο στην πατρίδα.
“Αυτοί οι ζωντανοί χωρισμοί θα μου μείνουν αξέχαστοι” τόνισε χαρακτηριστικά για τα ανταμώματα που είχε με τα παιδιά της, που τα έβλεπε για λίγο και τα οποία αναγκαζόταν και πάλι να αποχωριστεί και συμπλήρωσε: “Εμείς η πρώτη γενιά δεν χαρήκαμε τη ζωή μας, γιατί ζώντας με την ελπίδα ότι θα γυρίσουμε σύντομα στην πατρίδα, επενδύαμε στην Ελλάδα και και ζήσαμε μια ζωή με το ένα πόδι εδώ στη Γερμανία και με το άλλο στην Ελλάδα” .
Την αγάπη της για το γράψιμο την ανακάλυψε σε ηλικία πενήντα τεσσάρων ετών, όταν πια είχε ξεφύγει από την αγωνιώδη αναζήτηση πόρων επιβίωσης και των πολλών οικογενειακών υποχρεώσεων. Γεννήθηκε από την ανάγκη να αποτυπώσει στο χαρτί όλα όσα έζησε η ίδια και οι ξενιτεμένοι συμπατριώτες μας, τα πρώτα χρόνια της μετανάστευσης, έτσι ώστε να τα μάθουν και οι επόμενες γενιές. Μέχρι τώρα έχει εκδώσει 13 βιβλία. Την «πάνινη κούκλα», «η απόφαση που δεν πάρθηκε», «ο Άρης το παιδί του μετανάστη», «τα δέντρα που δεν ρίζωσαν», «Μαμά να ξανάρθεις», «ταξιδιάρικα πουλιά», «στους Δελφούς με τον Ηνίοχο», «το μπουκάλι που ταξίδευε», «ο Ασροπαλαμίδας ο προστάτης των ζώων και της φύσης», «Τελευταίος σταθμός», «Κάτω από γκρίζους ουρανούς», «Άγιε Bασίλη φέρε τη γιαγιά μου», «Ηρωίδες χωρίς Ηρώο» καθώς και 6 θεατρικά έργα που παίχτηκαν και παίζονται σταδιακά σε πολλές πόλεις της Γερμανίας, «Κωμικοτραγικές σκηνές από τη ζωή των μεταναστών», «Στο σταθμό του Μονάχου», «Μια μελωδία στη μοναξιά», «Στους Δελφούς με τον ηνίοχο», «Αχ Ελλάδα σ΄ αγαπώ» και «Το κορίτσι από τη Σμύρνη». Αρκετά από αυτά τα βιβλία βραβεύτηκαν μεταξύ αυτών και «Τα δέντρα που δεν ρίζωσαν» από την πόλη Μονάχου, καθώς επίσης και το θεατρικό έργο «Κωμικοτραγικές σκηνές από τη ζωή των μεταναστών», το οποίο βραβεύτηκε από την Πανελλήνια Ένωση λογοτεχνών στην Αθήνα και από το Παγκόσμιο Φεστιβάλ του Πανεπιστημίου του Ρεθύμνου.
Πρόσφατα το βιβλίο της “Τελευταίος σταθμός” που κυκλοφορεί στην Ελλάδα από τη Univercity Studio Press και περιέχει μαρτυρίες Ελλήνων επιζώντων από τα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης, εκδόθηκε και στη γερμανική γλώσσα.
Η Ελένη Δεληδημητρίου Τσακμάκη, μίλησε στην εκπομπή και για την έκθεση που διοργάνωσε η ίδια το 2020, για την επέτειο των 60 χρόνων από την Ελληνογερμανική Συμφωνία Εργασίας, με αρχειακό υλικό που συνέλεγε σε διάστημα 30 χρόνων. Η έκθεση είχε φιλοξενηθεί από τον Δήμο Μονάχου και αγκαλιάστηκε από πολλούς ομογενείς αλλά και Γερμανούς. Τον προσεχή Μάρτιο, θα εγκαινιαστεί μία ακόμη έκθεση σε δική της επιμέλεια, με τη συμμετοχή πολλών παράλληλων εκδηλώσεων, στο Μόναχο με αφορμή την επέτειο των 65 χρόνων.
Σήμερα η Ελένη Δεληδημητρίου Τσακμάκη είναι συνταξιούχος, ευτυχισμένη γιαγιά με επτά εγγόνια και πέντε δισέγγονα, παραμένει στο Μόναχο, αλλά περνά μεγάλο διάστημα και στην Ελλάδα.
Μπορείτε να ακούσετε τη συνέντευξη εδώ
Πηγή: Φωνή της Ελλάδας
