Με κεντρικό σύνθημα Η Λογοτεχνία πέρα από τα Σύνορα / Literature beyond Borders η Βουλγαρία, τιμώμενη χώρα στην 22η ΔΕΒΘ, έχει σχεδιάσει σε συνεργασία με το ΕΛΙΒΙΠ ένα πολύπλευρο πρόγραμμα σε άμεσο διάλογο με την Ελλάδα, που αντανακλά το σύγχρονο λογοτεχνικό τοπίο της γειτονικής μας χώρας, τόσο στη συγγραφή, μετάφραση ή εικονογράφηση όσο και στον επαγγελματικό χώρο και την αγορά βιβλίου.
Την τελευταία δεκαετία η βουλγαρική λογοτεχνία αποκτά όλο και μεγαλύτερη ορατότητα διεθνώς. Εξέχουσες φωνές της σύγχρονης βουλγαρικής πεζογραφίας κερδίζουν παγκόσμια αναγνώριση, ενώ εκδίδονται πολυάριθμες μεταφράσεις σε διάφορες γλώσσες. Η βουλγαρική λογοτεχνία είναι περήφανη για το Διεθνές Βραβείο Booker του Georgi Gospodinov (2023), καθώς και για την επιλογή της Rene Karabash για τη βραχεία λίστα του ίδιου βραβείου (2026). Την τελευταία τριετία δεκάδες μυθιστορήματα, ποιητικές συλλογές και διηγήματα εκδόθηκαν σε πολλές γλώσσες ανά τον κόσμο. Οι Βούλγαροι συγγραφείς και οι μεταφραστές τους γίνονται ευρύτερα γνωστοί εντός και εκτός συνόρων μέσα από βραβεία EUPL και υποψηφιότητες PEN, ενώ ταλαντούχοι εικονογράφοι συμμετέχουν σε σημαντικές καλλιτεχνικές εκδηλώσεις και διεθνείς εκθέσεις βιβλίου.
Στα εγκαίνια της 22ης ΔΕΒΘ που θα γίνουν σήμερα, Τετάρτη 6 Μαΐου στις 19.00, στην αίθουσα «Αιμίλιος Ριάδης» ΔΕΘ-HELEXPO θα μιλήσουν ο Nayden Todorov, Υπουργός Πολιτισμού της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας και ηTheodora Dimova, συγγραφέας, η οποία εκπροσωπεί την τιμώμενη χώρα.
Το πρόγραμμα ξεκινά την Πέμπτη, 7 Μαΐου, με την Gergana Pancheva – Διευθύντρια του Λογοτεχνικού πρακτορείου της Σόφια και τονSvetlozar Zhelev, Διευθυντή του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου της Βουλγαρίας να κάνουν μια Ανασκόπηση της αγοράς βιβλίου στη Βουλγαρία: δεδομένα, τάσεις, δυνατότητες επιχορήγησης και θεσμική στήριξη (13:00 – 14:00, Περίπτερο 15, Αίθουσα ΔΙΑΛΟΓΟΣ, στα αγγλικά).Αμέσως μετά στον ίδιο χώρο, οι fellows Zornitsa Hristova από τον εκδοτικό οίκο Tochitza και η Desislava Grozdanova από τον εκδοτικό οίκοFox Books με συντονίστρια τηνDesislava Zheleva από τον εκδοτικό οίκοColibri, θα παρουσιάσουν τη Βιβλιοπαραγωγή για παιδιά στη Βουλγαρία: τάσεις, δυνατότητες για διεθνή συνεργασία, κίνητρα για βελτίωση της δεξιότητες ανάγνωσης (στα αγγλικά).
Τα Επίσημα εγκαίνια του Εθνικού περιπτέρου της Βουλγαρίας θα τελεστούν στις 17:00 – 18:30 στο Εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας (αρ. 127, Περίπτερο 13 ΔΕΒΘ).Θα πραγματοποιηθεί Χαιρετισμός του Υπουργού Πολιτισμού της Βουλγαρίας, Nayden Todorov, Ομιλίες της Gergana Dimitrova, Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου του Συνδέσμου Βουλγάρικου Βιβλίου, της συγγραφέα Elena Alexieva και της μεταφράστριας Αλεξάνδρας Ιωαννίδου, ενώ ποιήματα θα διαβάσει η Ιana Boukova (στα βουλγάρικα με μετάφραση στα ελληνικά)
Η μέρα θα κλείσει με συζήτηση των συγγραφέων Teodora Dimova και Λίλα Κονομάρα σε συντονισμό της μεταφράστριας Zdravka Mihaylova (19:00 – 20:00,Αίθουσα ΚΟΣΜΟΣ, Περ. 14.1, στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά).
Την Παρασκευή, 6 Μαΐου η εικονογράφοςKapka Kaneva έχει ετοιμάσει ένα συναρπαστικό εργαστήριο για παιδιά 9-12 ετών (10:00 – 11:00), ενώ στις11:00 – 12:00 ακολουθεί εργαστήριο για παιδιά ίδιας ηλικίας, με τη συγγραφέα και εκδότρια Zornitsa Hristova (Περ. 13 στο Εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας, αρ. 127, στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά).
Στις 16:00 – 17:00 στο Περ. 15, Αίθουσα ΔΙΑΛΟΓΟΣ οι μεταφραστές/ριες Blagorodna Filevska–Panagou, Σπύρος Ν. Παππάς και Zdravka Mihaylova, σε συντονισμό της Gergana Pancheva, Διευθύντριας του Λογοτεχνικού πρακτορείου Sofia, μιλούν για τη Βουλγάρικη λογοτεχνία μεταφρασμένη στα ελληνικά: προκλήσεις, δυνατότητες και στρατηγικές (στα αγγλικά), ενώ στις17:00 – 18:00 στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας, ησυγγραφέας Έρση Σωτηροπούλου συνομιλεί με τη μεταφράστριά της στα βουλγάρικαMarina Delivlaeva (στα ελληνικά). Ακολουθεί στις 18:00 συζήτηση με τις συγγραφείςElena Alexieva και Ιana Boukova για τις Γυναικείες φωνές στη σύγχρονη λογοτεχνία (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά), ενώ στις 19:00 οι συγγραφείςTeodora Dimova, Todor P. Todorov, Rene Karabash και Alexander Sekulov μιλούν για τη Λογοτεχνία πέρα από τα σύνορα. Συντονίζει οSvetlozar Zhekov (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά)
Το βράδυ της Παρασκευής στις 21:00 στην αίθουσα Διονύσης Σαββόπουλος (περ.13) παρουσιάζεται η ελληνική έκδοση της συλλογής διηγημάτων τηςElena Alexieva, Η διακοπή της Σαμσάρας (εκδ. Βακχικόν).Με τη συγγραφέα συζητούν η μεταφράστριά της στα ελληνικά, Blagorodna Filevska-Panagou και η συγγραφέας Γεωργία Μακρογιώργου (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά).
Το Σάββατο 9 Μαΐου στις 11:00, οι μικροί μας φίλοι θα έχουν την ευκαιρία να απολαύσουν στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας τις ταινίες κινουμένων σχεδίων των Penkο και Sotir Gelevi, «Μπαλάντα για τον αυτόκλητο ιππότη Ζελιάζκο και τον δράκο Ντίμτσο που φλόγες βγάζει» και «Βιόλα» (στα βουλγάρικα με αγγλικούς υπότιτλους)
Στις 12:00 στον ίδιο χώρο οι συγγραφείς Leonie Hodkevitch και Χρήστος Χαρτοματσίδης υπό το συντονισμό του Svetlozar Zhelev καταπιάνονται με το θέμα Ανάμεσα σε δύο γλώσσες (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά),ενώ στις 14:00 – 15:00 θα προβληθούν ταινίες μικρού μήκους βασισμένες σε διηγήματα της συγγραφέα και ποιήτριαςYordanka Beleva (στα βουλγάρικα με αγγλικούς υπότιτλους). Παραμένοντας στη θεματική, στις 16:00 ακολουθεί συζήτηση για τα Μυθιστορήματα που διασκευάστηκαν για τη μεγάλη και τη μικρή οθόνη, με τη συμμετοχή των συγγραφέωνIna Vulchanova, Rene Karahabash και Alexandеr Sekulov σε συντονισμό τηςGergana Pancheva (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά).
Η ελληνική έκδοση του μυθιστορήματος τηςIna Valtchanova, Νήσος Κραχ (εκδ. Βακχικόν)παρουσιάζεται στις 18:00, επίσης στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας, με τησυμμετοχή της συγγραφέα, του μεταφραστή του βιβλίου στα ελληνικά Χρήστου Χαρτοματσίδη και του συγγραφέα Ηλία Φραγκάκη (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά), και ακολουθεί στις 19:00 συζήτηση με τη συγγραφέαIana Boukova και την ποιήτρια Παυλίνα Μάρβιν (στα ελληνικά).
Στις 21:00 στην αίθουσα Διονύσης Σαββόπουλος (Περ. 13) παρουσιάζεται η ελληνικής έκδοσης του μυθιστορήματος τηςTeodora Dimova, Δε σας γνωρίζω (εκδ. Έναστρον). Η συγγραφέας συζητά με τον δημοσιογράφο Γιάννη Κεσσόπουλο, τη μεταφράστριαBlagorodna Filevska–Panagou και την εκδότρια Έφη Ριζά-Σκύφα (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά).
Την Κυριακή 10 Μαΐου, 10:00 – 11:00 θα προβληθούν ξανά στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας οι ταινίες κινουμένων σχεδίων για παιδιά «Μπαλάντα για τον αυτόκλητο ιππότη Ζελιάζκο και τον δράκο Ντίμτσο που φλόγες βγάζει» και «Βιόλα», των Penkο και Sotir Gelevi (στα βουλγάρικα με αγγλικούς υπότιτλους)
Στην αίθουσα Διονύσης Σαββόπουλος στις 11:00 θα γίνει η παρουσίαση της συλλογής ποιητικής πρόζας σε επιστολική μορφή της Rene Karabash, Γράμματα του Ομάρ στη μελλοντική του σύζυγο (εκδ. Μεταίχμιο). Η συγγραφέας του βιβλίου συζητά με τον συγγραφέα Κυριάκο Χαρίτο και τον μεταφραστή Σπύρο Ν. Παππά (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά). Αμέσως μετά, στις 12:00 ακολουθεί στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας συζήτηση με τον συγγραφέαAlexandеr Sekulov και τον κριτικό λογοτεχνίαςSvetlozar Zhelev (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά), ενώ στις 13:00 στον ίδιο χώρο οι συγγραφείςTodor P. Todorov και Χρήστος Χωμενίδης συζητούν υπό το συντονισμό τουSvetlozar Zhelev (στα βουλγάρικα με διερμηνεία στα ελληνικά)
Η μεταφράστρια Βαΐτσα Χανή – Μωϋσίδου μιλά για τους Βουλγάρικους μύθους και παραμύθια και η Λέσχη Αφήγησης Θεσσαλονίκης μας χαρίζει μια υπέροχη Αφήγηση παραμυθιών στο εθνικό περίπτερο της Βουλγαρίας στις 15: 00, ενώ στις 16:00 θα προβληθούν ταινίες μικρού μήκους βασισμένες σε διηγήματα της συγγραφέα και ποιήτριας Yordanka Beleva (στα βουλγάρικα με αγγλικούς υπότιτλους).
Το πρόγραμμα της τιμώμενης χώρας Βουλγαρίας κλείνει με υπέροχες μουσικές νότες στη Συναυλία Λήξης στην ατμοσφαιρική Ροτόντα Αγίου Γεωργίου στις 20:30. Με τη συμμετοχή του Σβετλίν Ρούσεφ – βιολί και του Κουαρτέτου Frosch και Βίκτορ Τρένεφ από τη Βουλγαρία. Συμμετέχουν σολίστες της Κρατικής Συμφωνικής Ορχήστρας Θεσσαλονίκης. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έργα των Πάντσο Βλαντιγκέροφ, Νίκου Σκαλκώτα, Καμίγ Σεν-Σανς κ.ά.